Бір нәрсені түсініп алу керек: өзіңмен өзің күресу - бейбітшілік, ал басқа адаммен күресу - соғыс екенін.
Адам өзімен өзі күресуді амал қылмай тұрып, басқамен күресуді меңгере алмайды.
Адам осыншама жаратылыс тасасындағы құпияны ашқан кезде, ол тек бір өмірдің ғана құпиясы болуы да мүмкін - ол барлығының шығу тегі мен мақсатының - сонда әртүрлілік өмір пайда болады.
Әртүрлілік өмір туатын әлемнің, мұндай өмірдің табиғаты бұл бейбіт жағдай, ал бұл өмірдің табиғаты - ол соғыс.
Сондықтан біз соғыссыз өмір сүре алмаймыз, бірақ бейбітшіліксіз де өмір сүре алмаймыз, ал негізі соғысты тоқтату керек деп айтуға болады, бірақ ол маңызды емес.
Адам баласы тура сол секілді әртүрлілік әлемі болмау керек деп те айта алады. Плюрализм бар жерде, конфликт та болады, конфликтіні трагедия деп атасақ та, негізі нағыз трагедия - надандық.
Хазрат Инаят Хан
(“Бақыт алхимиясы”. 9 тарау)
аударған Жүрсін Кәрім